26 Fevral – Xocalı soyqırımı yalnız Azərbaycan tarixinin qanlı səhifəsi deyil, bütöv bəşəriyyətin faciəsidir. Xocalı soyqırımı beynəlxalq humanitar hüququn kobud şəkildə pozulmasının nümunəsidir. Mülki əhaliyə qarşı zorakılıq, qadın və uşaqların qətlə yetirilməsi beynəlxalq hüquq normalarına ziddir və bu cür cinayətlərə obyektiv hüquqi-siyasi qiymət verilməsi ədalətin bərpası baxımından vacibdir.
Fevralın 26-da Xocalı şəhərində Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə açılışı olan Xocalı Soyqırımı Memorialı Xocalı həqiqətlərinin beynəlxalq miqyasda tanıdılması üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu Memorial təkcə 1992-ci ildə baş vermiş faciənin qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi deyil, eyni zamanda ədalətin, həqiqətin və tarixi yaddaşın qorunmasına xidmət edən mənəvi bir abidədir.
Fevralın 26-da Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev, birinci xanım Mehriban Əliyeva və ailə üzvləri Xocalı şəhərində Xocalı Soyqırımı Memorialının açılışında iştirak ediblər.
Xocalı Soyqırımı Memorialı Prezident İlham Əliyevin düz iki il əvvəl imzaladığı Sərəncama əsasən, Xocalı faciəsi qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi, tarixi həqiqətlərin gələcək nəsillərə çatdırılması və milli yaddaşın qorunması məqsədilə yaradılıb.
Açılış mərasimində iştirak edən ölkə başçısı xocalılarla görüşərək mərasimdə geniş çixış edib. O, ilk növbədə bildirib ki, bu Memorial silinməz yaddaşımızın təcəssümü olacaq. “Biz Xocalı soyqırımını heç vaxt unutmamalıyıq. Ermənistan dövlətinin vəhşiliklərini heç vaxt unutmamalıyıq. Öz tariximizi heç vaxt unutmamalıyıq, ayıq olmalıyıq, həmişə güclü olmalıyıq, həmişə düşmən bizdən qorxmalıdır, necə ki, bu gün qorxur. Məhz bu qorxu nəticəsində bu gün Azərbaycan xalqı sülh içində yaşayır”, – deyə dövlətimizin başçısı vurğulayıb.
Prezident İlham Əliyev həmçinin bildirib ki, bu gün Azərbaycan dövləti o qədər güclüdür ki, heç kimin ağlına bizə qarşı hər hansı bir təxribat törətmək gəlməsin. Dövlətimizin başçısı qeyd edib: “Artıq Azərbaycan 1992-ci ilin Azərbaycanı deyil. Bu gün dövlətimiz güclü dövlətdir, özünü müdafiə etməyə qadir olan dövlətdir”.
Prezident çıxışında Xocalının yenidən qurulması prosesinə də xüsusi diqqət ayırdı. Bu, sadəcə infrastruktur layihəsi kimi deyil, tarixi ədalətin bərpasının davamı kimi təqdim olundu.
Burada əsas siyasi mesaj ondan ibarətdir ki, Azərbaycan yalnız ərazilərini azad etməklə kifayətlənmir, eyni zamanda həmin ərazilərə həyat qaytarır. Bu, dövlətin uzunmüddətli strateji planlarının və regionda dayanıqlı mövcudluğunun göstəricisidir.
Xocalıda həyatın bərpası, memorial kompleksin yaradılması və keçmiş məcburi köçkünlərin geri qayıdışı Azərbaycanın post-münaqişə dövründə həyata keçirdiyi kompleks dövlət siyasətinin əsas komponentləridir.
Prezident İlham Əliyevin çıxışı beynəlxalq auditoriya üçün də mühüm mesajlar ehtiva edirdi. Bu çıxış vasitəsilə Azərbaycan bir daha Xocalı faciəsinin unudulmadığını və bu hadisənin tarixi-siyasi qiymətinin dəyişməz qaldığını nümayiş etdirdi.
Eyni zamanda, memorial kompleksin açılışı Azərbaycanın regionda yeni reallıqlar yaratdığını və artıq bu reallıqların geri dönməz xarakter daşıdığını göstərən siyasi akt kimi dəyər qazanır. Bu abidə həm də beynəlxalq ictimaiyyətə ünvanlanan açıq mesajdır: regionda davamlı sülh yalnız həqiqətlərin qəbul edilməsi və ədalətin təmin olunması ilə mümkündür.
Qarşımızda duran əsas vəzifə də tarixi faktların təhrif olunmasının qarşısını almaq, gənc nəsildə düzgün tarixi yaddaşı formalaşdırmaq, beynəlxalq platformalarda obyektiv məlumatlandırma aparmaqla insan hüquqları və humanitar hüququn aliliyini müdafiə etməkdir.
Xocalı qurbanlarının xatirəsi qarşısında borcumuz beynəlxalq hüquqi mexanizmlərin işə salınması və belə faciələrin təkrarlanmaması üçün qlobal həmrəyliyin gücləndirilməsinə çalışmaqdır.
Aydın Veysəlov,
Sabirabad rayonu Əhmədabad kənd tam orta məktəbinin direktoru
